Διαθλαστικά προβλήματα

Μυωπία: Το παιδί (ή ο ενήλικας) με μυωπία δε βλέπει καθαρά μακρυά. Τα γράμματα στον πίνακα δε φαίνονται καλά και συνήθως ο μαθητής κάθεται στα πρώτα θρανία. Χαρακτηριστικά:
- Μισοκλείνει τα μάτια του για να δεί καλύτερα μακρυά.
- Πλησιάζει πολύ κοντά το βιβλίο όταν διαβάζει.
Η μυωπία, όταν δε συνοδεύεται από κάποιο λειτουργικό πρόβλημα της όρασης, δεν εμποδίζει ιδιαίτερα την απόδοση του παιδιού στο σχολείο και αντιμετωπίζεται εύκολα με τη χρήση των κατάλληλων αντισταθμιστικών γυαλιών. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι μαθητές με μυωπία είναι απο τους καλούς της τάξης.
Η συνεχής όμως αύξηση της μυωπίας είναι ένα γεγονός ανεπιθύμητο τόσο για το παιδί όσο και για τους γονείς. Για να μπορούμε να λάβουμε περισσότερα μέτρα πρέπει να γνωρίζουμε τους μηχανισμούς που προκαλούν τη (μη παθολογική) μυωπία . Η ακριβής αιτία δεν είναι γνωστή αλλά μεγάλο ρόλο φαίνεται να παίζουν οι συνθήκες στις οποίες κάθε άνθρωπος εργάζεται. Η παρατεταμένη κοντινή εργασία, σε συνδυασμό με ένα ευάλωτο οπτικό σύστημα που δεν αντέχει την πίεση (stress), μια γεννετική προδιάθεση και ίσως μια κακή διατροφή μπορούν να αναγκάσουν το οπτικό σύστημα να "προσαρμοστεί" στις συνθήκες αυτές μειώνοντας τη μακρινή ευκρίνεια προς όφελος της ανάγκης για άνετη κοντινή όραση (εμφάνιση μυωπίας).
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν όλες εκείνες οι περιπτώσεις ανθρώπων που η μυωπία εμφανίζεται ή ανεβαίνει ακόμα και μετά τα 20 τους χρόνια. Το γεγονός αυτό συμβαίνει παράλληλα με την περίοδο που αυτοί οι άνθρωποι είτε διαβάζουν ατελείωτες ώρες για τις σπουδές τους, είτε οι ρυθμοί της δουλειάς τους αλλάζουν και πρέπει να εργάζονται πολλές ώρες μπροστά σε έναν υπολογιστή.

Τι μπορούμε να κάνουμε?
- Προσοχή στην απόσταση εργασίας. Η σωστή απόσταση είναι περίπου τα 40 cm για τους μεγάλους και λίγο μικρότερη για τα παιδιά.
- Αν θεωρήσουμε τη μυωπία ή ένα μέρος της σαν μια άμυνα του οργανισμού στην πίεση (stress) της πολύωρης κοντινής εργασίας τότε χρειάζεται προσοχή στον τρόπο χρήσης των αντισταθμιστικών* γυαλιών. Η χρήση του ίδιου βαθμού μυωπίας σε όλες τις αποστάσεις (κοντά και μακρυά) επαναφέρει το πρόβλημα στην αρχική του κατάσταση και ο οργανισμός ίσως να συνεχίσει να αμύνεται με την αύξηση της μυωπίας. Επομένως πρέπει να εξισορροπηθεί η ανάγκη της μακρινής όρασης για ευκρίνεια και η ανάγκη της κοντινής για άνεση.
- Σωστή στάση σώματος.
- Καλός φωτισμός.
- Σωστή διατροφή.

Υπερμετρωπία: Στην υπερμετρωπία η μακρινή όραση είναι συνήθως καλή (ανάλογα με τους βαθμούς). Το πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως στην κοντινή όραση. Έστω και με έναν μικρό βαθμό υπερμετρωπίας (0,25 ως 2,00 διοπτρίες) υπάρχει περίπτωση να εμφανιστούν έντονα ασθενωπικά συμπτώματα κατά τη διάρκεια μιας κοντινής εργασίας (πονοκέφαλος, διπλή όραση, θολή όραση) ιδιαίτερα όταν συνυπάρχει αστιγματισμός ή κάποιο πρόβλημα στη διόφθαλμη συνεργασία. Τα γυαλιά μπορεί να βοηθήσουν πολύ την κατάσταση. Σε αρκετές περιπτώσεις όμως, όταν συνυπάρχει μια δυσλειτουργία της διόφθαλμης όρασης, δε μπορούν να εξαλείψουν όλα τα συμπτώματα και οι οπτομετρικές ασκήσεις είναι απαραίτητες (Vision Training).

Αστιγματισμός: Προκύπτει συνήθως από την ανομοιομορφία των διαθλαστικών μέσων του ματιού και κυρίως του κερατοειδή. Αρκετές έρευνες έχουν δείξει ότι υπάρχει μεγάλη σχέση ανάμεσα στον αστιγματισμό και την κακή στάση του σώματος.

Πρεσβυωπία: Εμφανίζεται συνήθως μετά τα 40 με δυσκολία στο διάβασμα και στην κοντινή εργασία. Είναι μια φυσιολογική εξέλιξη στη ζωή του ανθρώπου. Αντιμετωπίζεται εύκολα με γυαλιά ή φακούς επαφής. Μεγάλο πρόβλημα με έντονα συμπτώματα εμφανίζεται σε περιπτώσεις που προυπήρχε μια ανεπάρκεια σύγκλισης (που δεν αντιμετωπίστηκε) καθώς η χρήση των γυαλιών μάλλον επιδεινώνει την κατάσταση.